Efficient Market Hypothesis là gì? Nhìn nhận khách quan về tầm ảnh hưởng của Efficient Market Hypothesis

Hiện nay, thị trường chứng khoán đang dần phổ biến trong cộng đồng traders. Song song với điều đó là sự ra đời của các giả thuyết về thị trường và efficient market hypothesis cũng là một trong những giả thuyết đó. Vậy efficient market hypothesis là gì? Cần lưu ý những điều gì khi vận dụng efficient market hypothesis?

Tổng quan về Efficient Market Hypothesis .

Tổng quan về Efficient Market Hypothesis

1. Tổng quan về Efficient Market Hypothesis

1.1  Efficient Market Hypothesis là gì?

Efficient Market Hypothesis (EMH) hay còn gọi là Giả thuyết thị trường hiệu quả. Hay nói cách khác đây chính là giả thuyết cho rằng thị trường có tồn tại một cách hiệu quả hay không khi tất cả các thông tin về giá đã có sẵn.

Điều này chứng tỏ những thay đổi trong giá chứng khoán chỉ bị ảnh hưởng bởi việc thu thập thông tin. Hơn nữa nó còn cho thấy sự cạnh tranh hoàn hảo tồn tại trên thị trường.

Ngoài ra, giả thuyết thị trường hiệu quả cho rằng do thị trường nắm bắt những thông tin một cách nhanh chóng. Vậy nên kỳ vọng về những thay đổi giá cả trong tương lai được điều chỉnh một cách ngẫu nhiên so với giá trị cơ bản của chứng khoán. Hiện tượng này được các nhà thống kê gọi là quy luật ngẫu nhiên. Điều này phần nào làm thay đổi về giá cả độc lập trên thị trường.

Mặc dù đây là một nền tảng của lý thuyết tài chính hiện đại, nhưng EMH vẫn gây nhiều tranh cãi. Nhiều người ủng hộ nhưng cũng có nhiều học giả phản bác lại giả thuyết này.

Ngoài ra, EMH là một giả thuyết đầu tư cho rằng nhà đầu tư sẽ ít có cơ hội vượt trội hơn so với những người khác. Bởi lẽ hiệu quả của thị trường chứng khoán sẽ khiến cho giá của các cổ phiếu hiện có trên thị trường luôn gắn kết. Đồng thời nó còn cung cấp các thông tin tương thích, nghĩa là tất cả mọi người đều có khả năng tiếp cận thông tin như nhau.

Bên cạnh đó, Efficient Market Hypothesis còn cho thấy các chứng khoán sẽ được mua bán trao đổi ngang giá trên các sàn giao dịch. Vậy nên các traders sẽ không có cơ hội để mua ép giá cổ phiếu hoặc thổi phồng mức giá khi bán.

Hơn nữa, các nhà đầu tư sẽ hầu như không có khả năng thành công trên thị trường chứng khoán nếu chỉ dựa vào việc lựa chọn chính xác loại chứng khoán và định đúng thời gian tiến hành giao dịch. Lúc này cách các traders thường làm có được lợi nhuận cao trên thị trường là tiến hành các đầu tư có mức độ rủi ro cao hơn.

EMH ra đời với mục đích chính là giải thích cách thức vận hành thực tế của thị trường. Tuy nhiên sự đơn giản về mặt toán học của nguyên lý kinh tế học tân cổ điển đã không thể làm nổi bật đi tác dụng của nó.

Hiện nay, mặc dù mô hình kinh tế hiện đại vẫn chưa được hoàn thiện. Thế nhưng, nó được kỳ vọng sẽ mang sự tương tác giữa các mô hình và có cơ sở thực nghiệm vững chắc hơn. Từ đó EHM sẽ phần nào thực hiện điều mà nó ấp ủ. Tuy nhiên, thực tế diễn ra như thế nào thì vẫn chưa kiểm chứng được.

1.2 Nội dung Efficient Market Hypothesis

Theo giả thuyết thị trường hiệu quả, cổ phiếu thường giao dịch với giá trị hợp lí của chúng trên các sàn giao dịch chứng khoán. Điều đó đã khiến các nhà đầu tư khó có thể mua cổ phiếu bị định giá thấp (cổ phiếu dưới giá trị) hoặc bán cổ phiếu với giá trị thổi vồng (cổ phiếu được định giá cao).

Ngoài ra, các kiểm định thực nghiệm về Efficient Market Hypothesis được phân loại thành các dạng là kiểm định yếu, vừa và mạnh, cụ thể như sau:

  • Kiểm định yếu: Tức là nhận định không thể dựa vào giá trong quá khứ để dự báo giá tương lai. Điều này đã được giả thuyết quy luật ngẫu nhiên ủng hộ.
  • Kiểm định vừa: Tức là nhận định giá cổ phiếu phản ánh lại tất cả các thông tin mà tất cả mọi người đều có được.
  • Kiểm định mạnh: Tức là nhận định giá cổ phiếu phản ảnh lại tất cả thông tin cần thiết.

Sau khi nhìn nhận 3 dạng kiểm định trên thì ta có thể thấy khó mà tin rằng giả thuyết thị trường hiệu quả lại đúng dưới hình thức mạnh. Bởi vì rõ ràng các thông tin cần thiết sẽ không thể dễ dàng mà có được.

2. Các giả thuyết thị trường hiệu quả

Như đã phân tích ở trên, sau đây chúng tôi sẽ nói rõ hơn về efficient market hypothesis. Thị trường hiệu quả bao gồm nhiều giả thuyết khác nhau, tùy thuộc vào mức độ phản ánh của thông tin trong giá chứng khoán.

2.1 Giả thuyết thị trường hiệu quả dạng yếu (weak – form efficiency):

Giả thuyết thị trường hiệu quả yếu xảy ra khi giá của chứng khoán chỉ phản ánh các thông tin trong quá khứ về giá chứng khoán, bao gồm cả giá cổ phiếu và khối lượng giao dịch. Nói một cách đơn giản, người ta thường dự báo giá chứng khoán tại thời điểm hiện tại khi căn cứ vào giá chứng khoán trong quá khứ.

Bởi vì giả thuyết này cho rằng mức giá thị trường hiện tại phản ánh tất cả các thu nhập trong quá khứ và mọi thông tin trên thị trường. Tuy nhiên, tỷ suất lợi tức trong quá khứ cũng như các dữ liệu khác thông thường sẽ không có mối liên hệ với tỷ suất lợi tức trong tương lai. Hay nói cách khác là các tỷ suất lợi tức độc lập với nhau.

Có thể thấy những thay đổi về mức giá kế tiếp thường ngẫu nhiên và sự tương quan giữa giá cổ phiếu của ngày hôm nay với ngày tiếp theo cũng khác nhau. Vậy nên, giá và khối lượng giao dịch trong quá khứ không có ý nghĩa trong việc dự báo sự thay đổi giá trong tương lai. Đó cũng chính là lý do khiến cho thị trường đạt mức hiệu quả thấp.

2.2 Giả thuyết thị trường hiệu quả trung bình (semi – strong form efficiency):

Giả thuyết thị trường hiệu quả trung bình xảy ra khi giá cả của chứng khoán phản ánh các thông tin công khai trên thị trường. Nó bao gồm các thông tin trong quá khứ về giá chứng khoán và các thông tin công khai khác, chẳng hạn các bản cáo bạch của tổ chức phát hành.

Lúc này tất cả các thông tin trên thị trường đều phải được xem xét công khai dựa trên giả thuyết thị trường hiệu quả dạng yếu như giá cổ phiếu, tỷ suất lợi tức và khối lượng giao dịch. Ngoài ra, thông tin công khai cũng bao gồm tất cả các thông tin phi thị trường như: các thông báo về thu nhập và cổ tức, P/E, D/P, P/B, tách cổ phiếu, các thông tin về kinh tế chính trị.

Semi – strong form efficiency còn hàm ý rằng các nhà đầu tư thường ra quyết định dựa trên các thông tin mới sau khi công bố sẽ không thu được lợi nhuận cao hơn mức trung bình. Vì giá chứng khoán đã phản ánh ngay lập tức mọi thông tin công khai.

Các giả thuyết của Efficient Market Hypothesis

Các giả thuyết của Efficient Market Hypothesis

Tuy nhiên, các nhà đầu tư vẫn có thể thu được lợi nhuận bất thường dựa trên những thông tin công khai. Thế nhưng, cần phải chú ý một điều rằng khi thị trường cổ phiếu càng phản ánh nhanh những thông tin này, lợi nhuận nhà đầu tư thu về sẽ càng ít.

2.3 Giả thuyết thị trường hiệu quả mạnh (strong form efficiency):

Giả thuyết thị trường hiệu quả mạnh xảy ra khi mọi thông tin được phản ánh đầy đủ vào giá chứng khoán. Nó bao gồm cả những thông tin không công khai, chẳng hạn các thông tin trong nội bộ doanh nghiệp.

Strong form efficiency là sự tổng hợp của cả giả thuyết hiệu quả dạng yếu và dạng trung bình. Ngoài ra, giả thuyết này còn mở rộng thêm giả định cho các thị trường hiệu quả.

Hơn nữa, tại đây thị trường sẽ phản ánh các thông tin về giá một cách công khai. Vậy nên, nó từng bước  trở thành thị trường hoàn hảo – thị trường mà tại đó tất cả các thông tin đều miễn phí và sẵn có ở cùng một thời điểm.

3. Tầm quan trọng của efficient market hypothesis

Các nghiên cứu về efficient market hypothesis có ý nghĩa quan trọng, được biểu hiện dưới các góc độ sau:

 3.1 Ý nghĩa đối với nền kinh tế

Efficient market hypothesis có vai trò quan trọng trong quá trình phân phối vốn của nền kinh tế. Nếu một thị trường được cho là hiệu quả thì giá của chứng khoán sẽ phản ánh các thông tin. Hay nói cách khác nó sẽ phản ánh khả năng lợi nhuận tiềm tàng trong tương lai tương ứng với mức độ rủi ro của doanh nghiệp.

Khi đó thị trường chứng khoán sẽ là thị trường có hiệu quả trong việc phân phối các nguồn lực. Đồng thời nguồn vốn sẽ được chuyển đến những nơi sử dụng hiệu quả nhất, từ đó thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế, làm tăng hiệu quả xã hội.

3.2 Ý nghĩa đối với nhà đầu tư

Nếu thị trường được xem là hiệu quả, các nhà đầu tư không thể sử dụng thông tin công khai như giá cổ phiếu trong quá khứ hay khối lượng giao dịch nhằm tìm kiếm lợi nhuận bất thường trên thị trường chứng khoán. Vậy nên, các nhà đầu tư nên đa dạng hóa các danh mục đầu tư hoặc sử dụng chiến lược để giảm thiểu thời gian và chi phí giao dịch thay vì lãng phí thời gian trong việc phân tích cổ phiếu.

Ý nghĩa của Efficient Market Hypothesis đối với nhà đầu tư

Ý nghĩa của Efficient Market Hypothesis đối với nhà đầu tư

Ngoài ra, thông qua efficient market hypothesis các traders có thể sử dụng tất cả các thông tin sẵn có để xác định giá thị trường và tính toán các khoản thu nhập của các công ty. Vậy nên, các nhà quản lý sẽ khó có thể “đánh lừa” nhà đầu tư trên thị trường bằng cách sử dụng thủ thuật kế toán.

Bên cạnh đó, trong một thị trường chứng khoán hiệu quả, các doanh nghiệp không cần thiết việc phải lựa chọn ngày phát hành chứng khoán bởi vì chứng khoán luôn luôn được định giá chính xác. Vậy nên, các nhà quản lý có thể phát hành cổ phiếu bất kỳ lúc nào.

Thế nhưng, efficient market hypothesis không cho rằng việc quản lý danh mục đầu tư theo chiến lược chủ động có khả năng đem lại thu nhập cao hơn so với thị trường. Thay vào đó giả thuyết này theo hướng chiến lược đầu tư mang tính chất thụ động. Điều này được cho là trái ngược với việc chủ động luôn tìm kiếm những chứng khoán được định giá thấp hơn hay cao hơn của các nhà đầu tư.

Từ những điều đã phân tích ở trên có thể thấy hiện nay efficient market hypothesis vẫn đang mang tính lý thuyết khá cao mà chưa được kiểm chứng nhiều trong thực tiễn. Vì vậy, các nhà đầu tư nên cân nhắc về những mặt được và không được của efficient market hypothesis trước khi thực hiện bất kỳ giao dịch nào.

Lời kết

Trong bài viết này, chúng tôi đã chia sẻ cùng bạn về efficient market hypothesis và những điều cần lưu ý khi vận dụng efficient market hypothesis vào các giao dịch thực tế trên thị trường. Nhìn chung, efficient market hypothesis hướng đến xây dựng một thị trường hoạt động hiệu quả.

Thế nhưng, thực tế vẫn chưa có thể hoàn thiện được những điều đã tạo dựng trên lý thuyết. Thế nên, bạn hãy bình tĩnh, cân nhắc và xem xét trước khi vận dụng giả thuyết này vào giao dịch thực tế nhé!

Tổng hợp bởi Vnrebates

Được viết bởi: Hanh Nguyen


Giúp chúng tôi đánh giá nội dung của bài viết
Broker
Rebates/lot