Kelvin

Hiệu ứng Bandwagon là gì? 4 lí do bandwagon xảy ra và cách phòng tránh.

Hiệu ứng bandwagon là gì? 4 lí do bandwagon xảy ra và cách phòng tránh.

Bandwagon là một trong những hiệu ứng tâm lý có từ rất lâu đời bên cạnh các hiệu ứng tâm lý khác như hiệu ứng chim mồi, hiệu ứng đóng khung, fomo…. Chắc chắn trong chúng ta đã và đang mắc phải hiệu ứng này nhiều lần nhưng không nhận ra mà thôi. Cùng tìm hiểu xem bandwagon là gì và có đúng như mình nói bạn đã mắc phải nó hay không nhé .

1. Bandwagon là gì?

Nghĩa gốc wagon nó có nghĩa là chiếc xe kéo có 4 bánh và kéo theo các toa xe sau thường được sử dụng trong các rạp xiếc. Còn thuật ngữ bandwagon lại bắt nguồn từ cụm “jump on the bandwagon” xuất hiện lần đầu tiên vào năm 1848 khi nghệ sỹ hài tên Dan Rice đã dùng đoàn tàu của mình để vận động tranh cử cho ứng cử viên tổng thống thứ 12 của Hoa Kỳ là ông Zachary Taylor. Rice đã kêu gọi những người nào ủng hộ ông Zachary Taylor hãy nhảy lên đoàn tàu của mình. Chiến dịch này đã thành công và giúp cho ông Zachary Taylor đắc cử tổng thống. Vì sự thành công của nó  nên  chiến dịch này trở nên rất  phổ biến trong những vận động tranh cử vào cuối thế kỷ 19 đầu thế kỷ 20. Từ đó ” jump on the bandwagon” đã trở thành một từ ngữ chỉ sự  chạy theo đám đông bon chen ăn theo người khác dù chưa kiểm chứng đó là đúng hay sai.

Đoàn tàu Bandwagon

2. Bandwagon và hiệu ứng tâm lí 5 con khỉ và 1 nải chuối

Hiệu ứng 5 con khỉ và 1 nải chuối

Nghiên cứu sâu hơn về hiện tượng này trên phạm trù tâm lý thì vào thế kỷ 19. Các nhà khoa học đã làm một thí nghiệm là nhốt 5 con khỉ vào chung một chuồng cùng với một cái thang và một nải chuối treo trên cái thang đó. Họ làm thí nghiệm và quan sát như sau:

  • Bước 1: Khi có 1 con khỉ leo lên thang lấy quả chuối thì họ sẽ xịt nước vào bốn con còn lại.
  • Bước 2: Họ cứ thế lặp đi lặp lại đến khi chỉ cần có một con khỉ nào leo lên đầu tiên sẽ bị bốn con còn lại đấm không trượt phát nào.
  • Bước 3: Sau đó họ thay 1 con khỉ khác vào khi con khỉ này leo lên thang thì liền bị bốn con khỉ khác đánh mặc dù họ không xịt nước bốn con khỉ kia, từ đó nó cũng không dám trèo lên nữa. Sau đó họ lại thay con khỉ thứ 2 vào thì con khỉ thứ hai cũng leo lên và tiếp tục nhận kết quả như con thứ nhất. Thậm chí con khỉ mới vào trước đó cũng tham gia đánh vì đơn giản thấy các con khỉ khác làm vậy thì nó cũng làm theo
  • Bước 4: Họ cứ lập lại thí nghiệm này cho đến khi thay thế hết 5 con khỉ. Lúc này ở trong chuồng có 5 con khỉ chưa từng bị dội nước nhưng bọn nó sẵn sàng đánh bất cứ con nào dám leo lên thang.

Xem thêm: 5 cuốn sách dạy tâm lý Best-selling trong Forex không nên bỏ lỡ!

3. Bandwagon xuất hiện hàng ngày trong đời sống chúng ta

Có thể qua ví dụ trên các bạn nghĩ là chỉ có loại vật với bộ não kém phát triển mới bị hội chứng này, còn chúng ta những sinh vật tiến hóa cao nhất thì dễ gì bị dính phải hội chứng này đúng không? Thì đây là một sai lầm lớn, Bandwagon xuất hiện ở khắp mọi nơi trong đời sống chúng ta, trong mọi lĩnh vực không chỉ riêng gì thị trường tài chính. Để mình sẽ lấy một số ví dụ cho các bạn thấy nhé:

  • Trong lĩnh vực thời trang: Các bộ quần áo, các kiểu tóc của các Idol mặc thì ngay lập tức nó sẽ gây một hiệu ứng và mọi người kể cả fan hay không phải fan đều sẽ thay đổi và ăn mặc tóc tai sao cho giống thần tượng bất chấp phong cách đó có hợp với mình hay không.
  • Trong lĩnh vực Marketing: Họ dùng một số người có ảnh hưởng PR giới thiệu về công dụng và tính năng của một số sản phẩm thế là mọi người nhanh chân tranh nhau mua
  • Trong lĩnh vực chính trị: Chúng ta có xu hướng bỏ phiếu cho một ứng cử viên đang được ủng hộ và dự đoán rằng sẽ chiến thắng.

Và còn rất nhiều lĩnh vực khác như: âm nhạc, ăn uống, social media. Chúng ta đang bị chi phối mà không hề hay biết.

Mẫu giày Nike được G-Dragon thiết kế cháy hàng sau 40 phút mở bán

4. Bandwagon trong lĩnh vực tài chính, đầu tư.

Có thể nói trong lĩnh vực tài chính thì hiệu ứng này xảy ra thường xuyên và mạnh mẽ nhất. Vì sao ư? Thì xin trả lời là có 3 lí do:

  • Thứ 1: Họ vẽ ra cho bạn những lợi nhuận khủng tiền trả về hằng ngày mà không cần phải làm gì cả, nhưng tiền trả về đó nó chỉ nằm trên con số trong phần mềm mà họ tạo ra mà thôi. Lãi trả về hằng ngày tuy nhiên phải thỏa mãn một số điều kiện để được rút ra. Làm cho bạn cứ tưởng là bạn sắp giàu to đến nơi và tiếp tục kêu gọi nhà đầu tư để làm giàu cho các chủ dự án.
  • Thứ 2: Các lợi ích mà các kênh đầu tư này mang lại nằm ở  tương lai cho nên không ai biết được nó sẽ như thế nào. Nếu như bạn tham gia bán hàng đa cấp thì ít ra bạn còn thấy được sản phẩm mà phải nhập như là kem đánh răng , thực phẩm chức năng… sau đó bạn đem đi phân phối. Còn ở thị trường đa cấp tài chính 4.0 này thậm chí sản phẩm bạn đầu tư ra là gì bạn còn không biết, nó rất mơ hồ. Họ tạo ra những đồng coin mà chỉ mất có 3-4 tiếng ngồi code và số lượng thì vô hạn.
  • Thứ 3: Tiền luôn là thứ cám dỗ lớn nhất, mà tiền kiếm dễ dàng thì lại còn hấp dẫn hơn nữa. Đó là lí do vì sao các dự án ủy thác đầu tư như Busstrade, Coolcat có thể dễ dàng thu hút hàng nghìn tỷ đồng của các nhà đầu tư như vậy. Hay dạo gần đây nổi lên một số đồng coin thuộc thể loại “animal” được giới Showbiz PR rất nhiều rồi kết quả thế nào mọi người cũng biết rồi đấy.

Xem thêm: Tham lam, sợ hãi, lý trí, cảm xúc… Bạn có hiểu về tâm lý giao dịch Forex?

Giá dogecoin rơi thảm sau khi thu hút một dòng tiền lớn

5. Tại sao bandwagon lại xảy ra.

5.1 Hiệu ứng Heuristics

Các nhà nghiên cứu cho rằng một ngày chúng ta có khoảng 60000 luồng suy nghĩ chạy qua trong đầu. Dẫn đến việc khi chúng ta quyết định nên làm gì, nên tin ai sẽ có hàng trăm luồng suy nghĩ chạy qua trong đầu. Nếu với mỗi quyết định mà chúng ta phải cân nhắc hết tất cả những hệ quả sẽ xảy ra thì sẽ mất rất nhiều thời gian để hành động. Vì thế lúc này bộ não sẽ kích hoạt hiệu ứng Heuristics. Vì vậy mà bộ não khiến mọi thứ dễ dàng hơn bằng cách sử dụng các chiến thuật tư duy hiệu quả gọi là heuristic. Heuristic là lối đi tắt của tâm trí giúp ta ra quyết định nhanh chóng mà không cần quá nhiều thời gian tìm kiếm và phân tích thông tin.Hiệu ứng Heuristics được đặt ra bởi hai nhà tâm lý học đoạt giải Nobel Amos Tversky và Daniel Kahneman vào năm 1973. Nói một cách dễ hiểu thì hiệu ứng Heuristics là một lối tắt giúp chúng ta đưa ra quyết định dựa trên ký ức, kinh nghiệm trong quá khứ.

Bộ não chúng ta luôn tìm cách để đơn giản hóa vấn đề.

5.2 Tâm lí fomo dẫn đến hiện tượng Bandwagon.

Fomo (Fear of missing out) nỗi sợ của sự bỏ lỡ. Bạn có biết về ngày Black Friday ở Mỹ không? Tâm lí sợ bỏ lỡ những món hàng sale giá hời mà mọi người phải chen chúc nhau mua những món hàng giảm giá mà có thể mình sẽ không bao giờ phải dùng đến. Trong thị trường tài chính thì tâm lí này thể hiện rõ ràng nhất, khi một loại sản phẩm như cổ phiếu, tiền điện tử tăng quá nóng chúng ta sợ lỡ mất cơ hội và nhảy vào mua khi giá đã tăng quá cao dẫn đến việc đu đỉnh.

Mạng xã hội đang chi phối chúng ta

5.3 Chúng ta là những kẻ yếu đuối.

Vì không có kiến thúc, tư duy, chính kiến riêng nên chúng ta thường chọn đứng về phía đám đông, phía mà tạo cho chúng ta cảm giác an toàn hơn. Nếu như có nhiều người đang làm điều gì đó thì có lẽ nó là đúng đắn. Trong tiềm thức chúng ta thì việc đứng về phe yếu có lẽ là một bất lợi hoặc có thể gây ra nguy hiểm.

5.4 Môi trường xung quanh phản ánh chúng ta.

Nếu xung quanh bạn là mười người thích đọc sách thì bạn sẽ là người thích đọc sách thứ mười một. Nếu xung quanh bạn là những người tích cực thì bạn cũng sẽ là người tích cực. Chúng ta có thói quen chạy theo xu hướng. Điều đó dẫn đến nếu bạn không muốn bị dính hiệu ứng Bandwagon trong một lĩnh vực nào đó thì bạn phải đắm mình trong một tập thể có kiến thức về lĩnh vực đó. Nếu xung quanh bạn toàn là những người mù mờ như bạn thì khi họ hành động bạn sẽ có xu hướng hành động theo họ bất chấp đúng sai.

6. Làm sao để tránh được Bandwagon?

6.1 Không chạy theo số đông.

Như mọi người đã biết “sự giàu có không giành cho số đông” vì thế nên mới có chuyện 20% dân số nắm giữ 80%  tài sản của thế giới. Vì thế khi bạn chạy theo số đông thì kết quả bạn nhận được sẽ giống như họ mà thôi. Hãy tách mình ra khỏi đám đông và quan sát xem những hành vi đó có không đúng với chuẩn mực được xã hội chấp nhận hay không? Giống như những cam kết đầu tư bao lỗ, những lời mời gọi đầu tư với lợi nhuận 1-3% / ngày. Nếu như dễ dàng như thế thì không đến lượt các bạn

6.2 Hạn chế sử dụng mạng xã hội.

Ngày nay thế giới giao tiếp với nhau bởi những cú chạm. Hằng ngày chúng ta bị ngộ độc thông tin bởi những đội nhóm làm giàu nhanh, khoe nhà, khoe xe. Ít nhiều chúng ta sẽ sinh ra tâm lí là ghen tỵ rồi sẽ cảm thấy bản thân thất bại, sau đó bắt đầu tới tâm lí fomo chưa tìm hiểu kỹ đã vội vàng đưa ra quyết định.

6.3 Trang bị kiến thức tư duy đúng đắn.

Chúng ta không thể tránh khỏi hiệu ứng Bandwagon 100% được vì xã hội bây giờ quá dễ dàng cho việc kết nối với người khác qua những cú chạm tay. Tuy nhiên chúng ta có thể giảm bớt sức ảnh hưởng của nó bằng cách trang bị cho chúng ta những kiến thức về lĩnh vực mà chúng ta muốn tham gia vào. Xác định tư duy đúng đắn làm giàu chưa bao giờ là dễ cả. Tập cho mình tư duy phản biện trước mọi tình huống và đưa ra đánh giá dựa trên tư duy độc lập của chính bạn. Và cuối cùng là đừng ngại đưa ra quan điểm đi ngược với số đông.

Xem thêm : 7 khóa học forex đặc biệt phù hợp với người mới bắt đầu

7. Lời kết.

Hy vọng qua bài viết trên mọi người cung cấp cho mọi người những kiến thức bổ ích và đầy đủ nhất Hiệu ứng Bandwagon. Mọi người hãy tỉnh táo trước các thông tin bủa vây trong các lĩnh vực khác nói chung và lĩnh vực tài chính nói riêng, để có thể giữ cho tài sản của chúng ta an toàn nhất có thể nhé. Nếu mọi người có góp ý  hoặc có câu hỏi gì thì cùng nhau thảo luận nhé. Mọi ý kiến của các bạn sẽ giúp bài viết được hoàn thiện hơn nữa.

Được viết bởi: Kelvin
Risk Disclaimer: Bài viết thể hiện quan điểm và góc nhìn của cá nhân tác giả, chỉ có giá trị tham khảo về mặt thông tin, kiến thức và không có giá trị pháp lý về khuyến nghị đầu tư hay thay thế cho việc tư vấn tài chính nào tương đương. Bài viết không đảm bảo bất kỳ khoản lợi nhuận nào hay giảm thiểu rủi ro đầu tư nào cho chính độc giả. VnRebates không chịu trách nhiệm hay liên quan đến khoản đầu tư của độc giả khi sử dụng thông tin từ bài viết này. Bản quyền thuộc về đóng góp của tác giả.


Giúp chúng tôi đánh giá nội dung của bài viết
Broker
Rebates/lot